Όσιος Νικόδημος ο νέος Θεσσαλονίκης.

1. Εισαγωγικά

Είναι αξιοπερίεργο και αξιοσημείωτο το γεγονός, ότι ο Όσιος Νικόδημος της Θεσσαλονίκης ο νέος, έμεινε στην αφάνεια και στην άγνοια ακόμα  και των ειδικών ερευνητών, αν και ο τρόπος τής ζωής του και η κατοπινή  του ακτινοβολία παρουσιάζουν ενδιαφέρον.

Ας δούμε όμως πρώτα τι γνωρίζουμε για τον βίο και τα θαύματα του Νικοδήμου. Μοναδική πηγή πληροφοριών γι’ αυτόν είναι το εγκωμιαστικό »Υπόμνημα», το οποίο έγραψε ο γνωστός Θεσσαλονικιός Ιερωμένος, εκκλησιαστικός συγγραφέας και έπειτα Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως  Φιλόθεος, ο επιλεγόμενος «Κόκκινος», και το πρωτοδημοσίευσε ο Μανουήλ Γεδεών  στο «Αρχείον Εκκλησιαστικής Ιστορίας» [τ. 1, τευχος Β’, Κωνσταντινούπολις, 1911, σ. 175-185 και σ. 147, 151 και 186]. Αυτό θα αναδημοσιευτεί ασφαλώς στην έκδοση των συγγραμμάτων του, μαζί με τα υπόλοιπα αγιολογικά έργα του Φιλοθέου.

Read the full post »

Ερμηνεία εις τους ΡΝ’ (150) Ψαλμούς του προφητάνακτος Δαβίδ. Ψαλμός ΣΤ’ (6). (Απόδοση στη Νεοελληνική).

Ερμηνευτική απόδοση των Ψαλμών από τον Βυζαντινό λόγιο μοναχό Ευθύμιο Ζυγαβηνό (τέλη 11ου – αρχές 12ου αιώνος), την διόρθωση της οποίας συμπλήρωσε και υπομνημάτισε ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης (τέλη 18ου – αρχές 19ου αιώνος).


Απόδοση στη νέα Ελληνική: Ιερομόναχος Βενέδικτος
Έκδοση Συνοδείας Σπυρίδωνος Ιερομονάχου,
Νέα Σκήτη, Άγιον Όρος


Ερμηνεία εις τους ΡΝ’ (150) Ψαλμούς του προφητάνακτος Δαβίδ.

Ψαλμός ΣΤ΄ (6ος)

  1. Εἰς τὸ τέλος, ἐν ὕμνοις, ὑπὲρ τῆς ὀγδόης· Ψαλμὸς τῷ Δαυΐδ.

Τι δηλώνει το, εἰς τὸ τέλος, είπαμε στον δ’ Ψαλμό. Ο δε Προφήτης υμνώντας και μεγαλύνοντας τον Θεό, παρακαλεί για την ογδόη, δηλαδή για τον μέλλοντα αιώνα· διότι ο παρών αιώνας είναι έβδομος, επειδή και μετριέται με την εβδομάδα και ανακυκλώνεται και τελειώνει με αυτήν. Ο δε μέλλοντας είναι όγδοος, διότι έρχεται μετά από αυτόν τον έβδομο [1]. Δεν αναφέρει λοιπόν ο Δαβίδ αυτό τον Ψαλμό στον Θεό εκ μέρους μόνο του δικού του προσώπου, αλλά και εκ μέρους όλων μας προσφέρει την δέηση στον Κύριο, που πρόκειται να κρίνει τον κόσμο στην όγδοη. Έγραψε δε τον Ψαλμό αυτό, σε καιρό που τον περικύκλωσαν πειρασμοί, οι οποίοι του συνέβηκαν για τα δύο σφάλματα που έκανε. Βλέπε και τον ια’ Ψαλμό που έχει την ίδια επιγραφή. Read the full post »

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος. Εγκώμιο στους Άγιους Πάντες.

Δέν πέρασαν ἀκόμη ἑπτά μέρες, ἀπό τότε πού γιορτάσαμε τήν ἱερή πανήγυρη τῆς Πεντηκοστῆς, καί πάλι μᾶς πρόφθασε χορός μαρτύρων ἤ καλύτερα στρατιά μαρτύρων καί παράταξη, πού δέν εἶναι καθόλου κατώτερη ἀπό τή στρατιά τῶν ἀγγέλων, τήν ὁποία εἶδε ὁ πατριάρχης Ἰακώβ, ἀλλά εἶναι ἴδιας ἀξίας καί τάξης μέ αὐτή. Γιατί μάρτυρες καί ἄγγελοι διαφέρουν μόνο στά ὀνόματα, στά ἔργα τους ὅμως ταυτίζονται.

Στόν οὐρανό κατοικοῦν οἱ ἄγγελοι, στόν οὐρανό καί οἱ μάρτυρες. Αἰώνιοι καί ἀθάνατοι εἶναι ἐκεῖνοι, τό ἴδιο θά γίνουν καί οἱ μάρτυρες. Ἀλλ᾽ ἐκεῖνοι ἔλαβαν καί ἀσώματη φύση; Καί τί σημασία ἔχει αὐτό; Γιατί οἱ μάρτυρες, ἄν καί ἔχουν σῶμα, ὅμως εἶναι ἀθάνατο ἤ καλύτερα καί πρίν ἀπό τήν ἀθανασία ὁ θάνατος τοῦ Χριστοῦ στολίζει τά σώματά τους περισσότερο ἀπό τήν ἀθανασία.

Read the full post »

Άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος. Μπορούμε να γίνουμε άγιοι σήμερα;

Πολλές φορές ἀκοῦμε τούς χριστιανούς νά λένε:
– «Ἄν ζούσαμε κι’ ἐμεῖς στήν ἐποχή τῶν Ἀποστόλων καί ἀξιωνόμασταν νά δοῦμε τό Χριστό, ὅπως Τόν εἶδαν ἐκεῖνοι, θά γινόμασταν ἅγιοι, ὅπως ἔγιναν κι’ αὐτοί».
Ὅσοι σκέφτονται ἔτσι, ξεχνοῦν ὅτι Ἐκεῖνος πού μιλοῦσε στόν καιρό τῶν ἀποστόλων, μιλάει καί τώρα.

Ἴσως ὅμως καί πάλι νά πεῖ κάποιος:
– «Μά δέν εἶναι τό ἴδιο πρᾶγμα νά δεῖ κανείς τό Χριστό μέ τά μάτια του, ὅπως Τόν εἶδαν οἱ ἀπόστολοι, καί νά ἀκούει μόνο τά λόγια Του ἀπό ἄλλους ἤ νά τά διαβάζει στή Γραφή, ὅπως ἐμεῖς σήμερα».
Κι’ ἐγώ ἀπαντῶ, ὅτι δέν εἶναι ὁπωσδήποτε τό ἴδιο τό τότε καί τό τώρα. Ἀλλά τό τωρινό εἶναι πολύ μεγαλύτερο ἀπό ἐκεῖνο πού ἔζησαν οἱ Ἀπόστολοι, κι’ εὐκολότερα μᾶς φέρνει στήν πίστη! Μήν παραξενεύεστε. Μόνο ἀκοῦστε με.

Read the full post »

Όσιος Ισαάκ ο Σύρος. Τα σωζόμενα Ασκητικά. Λόγος Π΄: Ημερήσιο υπόμνημα, αναγκαιότατο και πολύ χρησιμότατο, γι’ αυτόν που κάθεται μέσα στο κελλί του.

Κάποιος αδελφός έγραψε τα εξής και τα είχε τοποθετημένα διαρκώς μπροστά του, για να τα υπενθυμίζει στον εαυτό του και έλεγε:

Ξόδεψες την ζωή σου με αφροσύνη, ω καταντροπιασμένε άνθρωπε, και παντός κακού άξιε. Τουλάχιστον όμως προφυλάξου αυτή τη μέρα πού σου έμεινε, από τις ήμερες σου, πού πέρασες ματαίως, άπρακτες για τα αγαθά, άλλα πλούσιες για τα κακά. Μη ρώτησεις για τον κόσμο, ούτε για την κατάσταση σ’ αυτόν, ούτε για τους μοναχούς ή τις υποθέσεις τους και πώς είναι, ούτε για την ποσότητα της εργασίας τους, και μη φροντίσεις για τίποτε παρόμοιο.

Read the full post »

Όσιος Ισαάκ ο Σύρος. Τα σωζόμενα Ασκητικά. Λόγος ΠΕ΄: Περί διαφόρων υποθέσεων, κατά ερώτηση και απόκριση.


Ερώτηση. Με ποια δεσμά συγκρατείται ή καρδιά του ανθρώπου ώστε να μη τρέχει προς τα κακά;


Απόκριση. Με την παντοτινή επιδίωξη της σοφίας και την αφοσίωση στα διδάγματα περί της ζωής. Άλλος ισχυρότερος δεσμός από αυτό, για την αταξία της διανοίας, δεν υπάρχει.


Ερώτηση. Ποιο είναι το όριο στην επιδίωξη της σοφίας και με τι τελειοποιείται η μάθηση της;


Απόκριση. Είναι πράγματι αδύνατο να φθάσει κανείς με την πορεία του τούτο το όριο, αφού ακόμα και οι ίδιοι οι άγιοι είναι ελλιπείς, σχετικά με αυτήν την τελειότητα. Διότι ή οδοιπορία της σοφίας δεν έχει τέλος. Ανέρχεται πάντως έως το σημείο πού θα ενώσει εκείνον πού την ακολουθεί με τον Θεό. Και τούτο είναι το σημείο της, ότι ή κατανόηση της είναι απέραντη, διότι ή σοφία είναι ο ίδιος ο Θεός.

Read the full post »

Όσιος Ισαάκ ο Σύρος. Τα σωζόμενα Ασκητικά. Λόγος ΠΔ΄: Περί της θέας της φύσεως των ασωμάτων, κατά ερώτηση και απόκριση.


Ερώτηση. Με πόσους και ποιους τρόπους επιτυγχάνει ή ανθρώπινη φύση, την θέα της φύσεως των ασώματων;


Απόκριση. Κατά τρεις τρόπους [1] υποπίπτει στην αίσθηση της ανθρώπινη φύσης, ή κατανόηση και θέαση κάθε φύσεως ασύνθετης και λεπτής των πνευματικών σωμάτων.

Ή με παχιά υπόσταση και με ουσία,
ή με λεπτή υπόσταση, χωρίς ουσία,
ή με αληθινή θέα πού είναι ή ουσιώδης θεωρία.

Στην πρώτη περίπτωση τον λόγο έχουν οι αισθήσεις,
στην δεύτερη βλέπει ή ψυχή εν μέρει,
στην τρίτη βλέπει ή δύναμη της φύσης της διανοίας.

Στο ένα από αυτά εξουσία έχει ή θέληση και ή διάνοια, στο άλλο η θέληση μαζί με την ψυχική λειτουργία, στο άλλο το σώμα με το όποιο είναι συντεθειμένη η ψυχή. Ή θέληση είναι ή πρώτη αιτία σε όλα και όλα αυτά είναι γεννήματα του αυτεξουσίου, αν  και όταν χρειάζεται, ησυχάζουν και το αυτεξούσιο και το θέλημα, εφ’ όσον λειτουργεί και ισχύει ή ενέργεια και ο κάθε τρόπος παρουσιάζεται μόνος, χωρίς την θέληση και την γνώση του υποκειμένου πού δέχεται τις εντυπώσεις. Διότι οι αισθήσεις είναι δεκτικές όλων των συμβεβηκότων, χωρίς την θέληση.

Read the full post »

Όσιος Ισαάκ ο Σύρος. Τα σωζόμενα Ασκητικά. Λόγος ΠΓ΄: Περί ψυχής και παθών και καθαρότητας του νου, κατά ερώτηση και απόκριση.


Ερώτηση. Τι είναι η κατά φύσιν κατάσταση της ψυχής Τι είναι η παρά φύσιν και τι η υπέρ φύσιν;


Απόκριση. Ή κατά φύσιν κατάσταση της ψυχής, είναι γνώση των κτισμάτων του Θεού, των αισθητών και των νοητών. Η υπέρ φύσιν είναι ή κίνηση από την θεωρία της θεότητας. Η παρά φύσιν είναι ή κίνηση μέσα στα πάθη.

Όπως λέει ο θείος και Μέγας Βασίλειος, όταν ή ψυχή βρεθεί κατά φύσιν, ζει επάνω, ενώ όταν βρεθεί έξω από την φύση, είναι κάτω στη γη. Όταν είναι επάνω, είναι απαθής, όταν όμως κατέβει ή φύση από την τάξη της, τότε τα πάθη βρίσκονται μέσα της.

Read the full post »

Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης. Αόρατος Πόλεμος. Κεφάλαιο Κ΄. Περί του, πως πρέπει να πολεμάει κανείς, κατά της αμέλειας.

Μπορείτε να διαβάσετε το υπόλοιπο βιβλίο εδώ :

Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης. Αόρατος Πόλεμος.


ΟΣΙΟΣ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ. ΑΟΡΑΤΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

Απόδοση στη νέα Ελληνική: Ιερομόναχος Βενέδικτος
Έκδοση Συνοδείας Σπυρίδωνος Ιερομονάχου,
Νέα Σκήτη, Άγιον Όρος

* Σημ. μας: Το κείμενο έχει διορθωθεί

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Κ΄. Περί του, πως πρέπει να πολεμάει κανείς, κατά της αμέλειας.

Για να μη πέσεις στην άθλια κακία της αμέλειας, η οποία σου εμποδίζει τον δρόμο της τελειότητας και σε προδίδει στα χέρια των εχθρών, πρέπει να αποφεύγεις κάθε περιέργεια και κάθε γήινο προσκόλλημα και κάθε είδους ασχολία, που δεν ταιριάζει στην κατάσταση σου.

Read the full post »

Πατερικόν των Σπηλαίων του Κιέβου. Διηγήσεις για τον ιερό ναό της Κοιμήσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου των Σπηλαίων.

Μπορείτε να διαβάσετε το υπόλοιπο βιβλίο εδώ :

Πατερικόν των Σπηλαίων του Κιέβου


ΔΙΗΓΗΣΕΙΣ
για τον Ιερό ναό της Κοιμήσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου των Σπηλαίων

Η μεγαλόπρεπη εκκλησία της Λαύρας χτίστηκε με το θέλημα και την πρόνοια του Κυρίου και Θεού μας, και με τις προσευχές των κτιτόρων της μονής των Σπηλαίων, οσίων Αντωνίου και Θεοδοσίου. Και να πως:

Ένας από τους γιους του Βαράγγου πρίγκιπα Αφρικανού, με το όνομα Σίμον, έφυγε από τη Σκανδιναβία και ήρθε στη Ρωσία, κυνηγημένος από το σφετεριστή της εξουσίας, θείο του Γιακούν. Κατέφυγε στον ευσεβή πρίγκιπα Γιαροσλάβο, που τον δέχτηκε με τιμές και τον τοποθέτησε υπασπιστή του γιου του Βσέβολοντ. Ο Σίμον κέρδισε σύντομα την εμπιστοσύνη του Βσέβολοντ και είχε πάνω του μεγάλη επιρροή.

Read the full post »